Koszyk z tego przykładu można wysłać do BuyNest i zmienić ilości w sklepie.
Jadłospis śródziemnomorski na 3 dni: jak go ułożyć z polskich produktów?
Jadłospis śródziemnomorski na 3 dni opiera się na warzywach, strączkach, pełnych ziarnach, oliwie i rybie, a mięsa czerwonego jest w nim niewiele. Ten plan korzysta z produktów dostępnych w zwykłym polskim sklepie: dorsza lub mintaja, pęczaku, ciecierzycy i fasoli. Jest liczony na dwie osoby.
Śródziemnomorski w tym artykule oznacza styl jedzenia, nie import produktów z wakacji. Oliwki, kapary i hummus kupisz w większości supermarketów, a resztę zastąpią krajowe warzywa i kasze.
Trzy przepisy na dania główne znajdziesz poniżej tej sekcji. Potem jest tabela planu na każdy dzień.
Dorsz pieczony z pomidorkami, oliwkami i kaparami
Cała kolacja na jednej blasze, a w tym czasie gotuje się kasza. Ok. 35 minut.
Składniki
- Filety z dorsza lub mintaja rozmrożone300 g
- Pomidorki koktajlowe250 g
- Oliwki czarne lub zielone50 g
- Kapary1 łyżki
- Czosnek2 ząbki
- Oliwa2 łyżki
- Cytryna½ szt.
- Oregano suszone1 łyżeczki
- Kasza pęczak na dwa dni200 g
- Natka pietruszki garść
Przygotowanie
- Rozgrzej piekarnik do 200°C. Pęczak przepłucz i ugotuj w osolonej wodzie według opakowania, zwykle 30 minut.
- Pomidorki przekrój na pół. Oliwki i kapary przepłucz zimną wodą. Wymieszaj je w naczyniu żaroodpornym z pokrojonym czosnkiem, oregano i łyżką oliwy. Piecz 10 minut.
- Rybę osusz ręcznikiem papierowym, połóż na pomidorach, skrop resztą oliwy i sokiem z połowy cytryny, posyp pieprzem.
- Piecz 12–15 minut, aż ryba będzie nieprzezroczysta i zacznie się rozdzielać na płatki. Grubsze filety mogą potrzebować kilku minut więcej.
- Posyp natką. Spróbuj sosu i dopiero wtedy ewentualnie posól. Podawaj z połową kaszy, drugą połowę ostudź na lunch.
Sałatka z ciecierzycą, ogórkiem i fetą
Sycąca sałatka bez gotowania na kolację dla dwojga i lunch na kolejny dzień.
Składniki
- Ciecierzyca z puszki 400 g, odsączona1 puszka
- Ogórek1 szt.
- Pomidory3 szt.
- Cebula czerwona½ szt.
- Papryka zielona1 szt.
- Feta100 g
- Oliwa2 łyżki
- Ocet z czerwonego wina lub cytryna1 łyżki
- Oregano suszone1 łyżeczki
Przygotowanie
- Ciecierzycę odsącz i przepłucz. Ogórek, pomidory i paprykę pokrój w kostkę, cebulę w cienkie piórka.
- W słoiku wymieszaj oliwę, ocet albo sok z cytryny, oregano i pieprz.
- Połącz warzywa z ciecierzycą i sosem. Odstaw na 10 minut, żeby ciecierzyca nasiąkła.
- Na talerze nałóż dwie porcje i pokrusz na nie fetę. Trzecią porcję przełóż do pojemnika bez sera, a fetę dodaj przy jedzeniu.
- Spróbuj i posól tylko, jeśli trzeba. Feta zwykle wystarcza.
Zupa z białej fasoli i jarmużu
Gęsta zupa z puszkowej fasoli, gotowa w 30 minut. Część fasoli rozgniatasz, żeby zupa była kremowa.
Składniki
- Biała fasola z puszki po 400 g, odsączona2 puszka
- Jarmuż bez twardych łodyg150 g
- Marchew2 szt.
- Seler naciowy łodygi2 szt.
- Cebula1 szt.
- Czosnek2 ząbki
- Pomidory krojone 400 g1 puszka
- Bulion warzywny1 l
- Oliwa2 łyżki
- Rozmaryn suszony½ łyżeczki
Przygotowanie
- Cebulę, marchew i seler pokrój w drobną kostkę. Duś na oliwie pod przykryciem 8 minut, aż zmiękną.
- Dodaj czosnek i rozmaryn, po minucie wlej pomidory i bulion. Wsyp fasolę.
- Gotuj 15 minut. Zmiksuj albo rozgnieć tłuczkiem około jednej trzeciej zupy, żeby zgęstniała.
- Jarmuż porwij na kawałki i gotuj w zupie 5 minut, aż zmięknie.
- Dopraw pieprzem i ewentualnie solą. Podawaj z pieczywem skropionym oliwą.
Wskazówka Dwie porcje, które zostaną, zamroź w płaskim pojemniku opisanym datą.
Co jeść przez trzy dni? Plan śródziemnomorski dzień po dniu
Poniższy plan jest liczony na dwie osoby. Obiad to danie z przepisu, a kolacja korzysta z resztek albo z produktów, które nie wymagają gotowania.
| Dzień | Śniadanie | Obiad | Kolacja |
|---|---|---|---|
| Dzień 1 | Jogurt naturalny z płatkami owsianymi, gruszką i orzechami włoskimi | Dorsz pieczony z pomidorkami, oliwkami i kaparami, z kaszą pęczak i sałatą | Kanapki z chleba pełnoziarnistego z hummusem, pomidorem i ogórkiem |
| Dzień 2 | Jajka na twardo, chleb, pomidor i kilka oliwek | Sałatka z ciecierzycą, ogórkiem, pomidorem, czerwoną cebulą i fetą, do tego pieczywo | Pęczak z dnia 1 z pieczoną papryką ze słoika, natką i sokiem z cytryny |
| Dzień 3 | Owsianka z gruszką i cynamonem | Zupa z białej fasoli z jarmużem i marchewką, z kromką chleba skropioną oliwą | Reszta sałatki z ciecierzycą w pojemniku, owoc na deser |
Ugotuj zupę z białej fasoli już drugiego dnia wieczorem, jeśli masz czas. Zupa z fasolą często smakuje lepiej następnego dnia, a w trzecim dniu wystarczy ją odgrzać.
Na przekąskę sięgnij po owoce i garść orzechów, a do picia po wodę, herbatę lub kawę. Pomysły na dłuższe plany znajdziesz w kategorii diety i plany posiłków.
Jeśli gotujesz dla więcej niż dwóch osób, najpierw zwiększ porcje ryby i kaszy, a dopiero potem warzyw, bo te ostatnie zawsze się przydadzą w sałatce następnego dnia.
Co oznacza dieta śródziemnomorska według ogólnych zaleceń?
NCEZ w zaleceniach dla diety śródziemnomorskiej podaje kilka konkretnych wskazówek. Są wśród nich co najmniej 400 g warzyw i owoców dziennie w proporcji ¾ warzyw do ¼ owoców, strączki co najmniej raz w tygodniu i zastępowanie mięsa rybami lub owocami morza raz lub dwa razy w tygodniu.
Według Talerza zdrowego żywienia NCEZ warzywa i owoce zajmują około połowy talerza, a produkty zbożowe, przede wszystkim pełnoziarniste, około ¼. Jako główny tłuszcz zaleca się oliwę z oliwek, a czerwone mięso i wędliny należy ograniczać.
Ten plan trzyma się tych wskazówek. Ryba pojawia się raz w trzech dniach, strączki w trzech daniach, a pełne ziarna w postaci pęczaku, płatków i chleba. Mięsa nie ma wcale, ale nikt nie musi z niego rezygnować na stałe: to zależy od tego, jak wygląda reszta twojego tygodnia.
NCEZ: Dieta śródziemnomorska, zalecenia żywienioweNCEZ: Talerz zdrowego żywieniaJaką rybę wybrać i jak często ją jeść?
W planie występuje dorsz, ale zastąpi go mintaj lub inna biała ryba, także mrożona. Mrożony filet nie wymaga kupowania w dniu gotowania, więc dobrze pasuje do planu zakupów raz w tygodniu.
NHS radzi jeść co najmniej dwie porcje ryb tygodniowo, z czego co najmniej jedna powinna być rybą tłustą. Porcja to około 140 g. Dorsz jest rybą białą, a do tłustych należą na przykład łosoś, makrela, śledź i pstrąg.
Wynika z tego, że jedna porcja dorsza w trzy dni nie spełnia jeszcze tych zaleceń na cały tydzień. Jeśli chcesz podnieść udział ryb, zaplanuj w kolejnym tygodniu danie z łososiem lub makrelą, na przykład według wzoru z artykułu fleksitariański plan pięciu obiadów.
NHS zaznacza, że kobiety planujące ciążę, w ciąży i karmiące nie powinny jeść więcej niż dwóch porcji ryb tłustych tygodniowo. Jeśli należysz do tej grupy, zapytaj o dobór ryb lekarza, położną lub dietetyka.
NHS: Fish and shellfishIle oliwy, soli i warzyw w śródziemnomorskim talerzu?
Oliwa jest tu głównym tłuszczem, ale nie znaczy to, że trzeba jej lać dużo. Łyżka do pieczenia i łyżka do sałatki wystarczają na jeden posiłek dla dwóch osób. Zalecenia nie podają dokładnej ilości, więc to szacunek redakcji.
WHO zaleca dorosłym mniej niż 5 g soli dziennie. W tym planie sól pochodzi głównie z fety, oliwek, kaparów i bulionu, więc doprawiaj ostrożnie i dopiero na końcu. Jeśli używasz puszkowanej fasoli, odsącz ją i przepłucz.
- pieczenie ryby z pomidorkami i oliwkami wymaga niewiele soli, bo oliwki i kapary same są słone,
- w sałatce z fetą nie dosalaj, dopóki nie spróbujesz,
- do zupy wybierz bulion warzywny o obniżonej zawartości soli, jeśli jest w sklepie,
- zioła, czosnek i sok z cytryny dodają smaku bez dodatkowego sodu.
Czym zastąpić produkty, których nie ma w sklepie?
Śródziemnomorski styl nie wymaga konkretnych produktów, tylko podobnych grup. Jeśli czegoś brakuje, zamień produkt na inny z tej samej grupy i zachowaj proporcje talerza: połowa warzyw, ćwiartka zbóż i ćwiartka białka.
Najprostsze zamiany, które nie zmieniają całego dania:
- oliwki i kapary: pokrojone korniszony albo kilka suszonych pomidorów w oleju, mniej słone niż oliwki,
- feta: twaróg, ser typu halloumi lub kozi biały ser,
- jarmuż: szpinak, kapusta włoska albo biała kapusta, gotowana odrobinę dłużej,
- hummus: pasta z ciecierzycy robiona w domu z tahini, cytryną i czosnkiem,
- pieczona papryka ze słoika: świeża papryka upieczona w piekarniku razem z rybą,
- gruszki: jabłka lub inne sezonowe owoce, tańsze od importowanych.
Sezonowe warzywa są często tańsze i smaczniejsze. Jesienią i zimą zamiast ogórków i pomidorów kup kapustę, marchew i buraki, a letnie dodatki zostaw na sezon.
Jeśli potrzebujesz więcej zasyconego obiadu, dołóż do talerza kromkę pieczywa pełnoziarnistego albo większą porcję kaszy. Więcej o pełnych ziarnach przeczytasz w artykule trzy dni posiłków z produktów pełnoziarnistych.
Czy ten plan sprawdzi się na co dzień, w pracy i w szkole?
Tak, bo większość posiłków da się zapakować do pojemnika. Sałatka z ciecierzycą, pęczak z papryką i zupa z fasoli dobrze znoszą transport i odgrzewanie, a kanapki z hummusem robisz w pięć minut.
Jeśli chcesz zabierać obiady do pracy, zaplanuj dodatkowe porcje przy gotowaniu pierwszego dnia i pakuj je do pojemników jeszcze przed podaniem reszty. Gotowe porcje trzymaj w lodówce, a rano wyjmij tyle, ile potrzebujesz.
Jak przygotować te trzy dni z wyprzedzeniem?
Plan jest ułożony tak, by największe gotowanie wypadało pierwszego dnia. Dalej korzystasz z resztek i z produktów, które nie potrzebują obróbki.
- Dzień 1: upiecz dorsza i ugotuj podwójną porcję pęczaku. Połowę pęczaku odłóż do pojemnika, zanim podasz obiad.
- Dzień 1 wieczorem: ugotuj jajka na twardo na śniadanie, jeśli rano masz mało czasu.
- Dzień 2: zrób sałatkę z ciecierzycą i fetą, a wieczorem ugotuj zupę z białej fasoli i jarmużu. Zupa postoi do trzeciego dnia w lodówce.
- Dzień 3: odgrzej zupę, a resztę sałatki zabierz w pojemniku.
Jarmuż, sałatę i natkę kupuj z myślą o pierwszych dwóch dniach, a pomidory i ogórki trzymaj osobno od jabłek i gruszek. Owoce twarde, jak gruszki, spokojnie poczekają do dnia trzeciego.
Gotowane resztki chowaj do lodówki w zamkniętych pojemnikach, gdy tylko ostygną, i zjedz je następnego dnia.
Czy ten plan jest dla każdego?
Ten jadłospis jest przykładem z ogólnymi informacjami, a nie zaleceniem leczniczym. EFSA podkreśla, że wartości referencyjne dotyczą zdrowych osób, a ludzie chorzy mogą mieć inne potrzeby.
Jeśli masz cukrzycę, chorobę nerek, nadciśnienie, alergię na ryby lub orzechy, jesteś w ciąży albo układasz dietę dla dziecka, omów zmiany w jadłospisie z lekarzem lub dietetykiem. Na liście są orzechy włoskie, ryba, jaja i nabiał, a każdy z tych składników bywa alergenem.
Alergików warto odesłać do etykiet. Jeśli któryś składnik wypada, zamień go na produkt z tej samej grupy, na przykład orzechy na pestki dyni, a dorsza na dodatkową porcję strączków.
EFSA: Dietary reference valuesJak przenieść listę zakupów śródziemnomorskich do BuyNest?
Wszystkie produkty z planu są na jednej liście, pogrupowane według działów sklepu: warzywa i owoce, ryby, nabiał, produkty suche oraz puszki i słoiki. Lista jest liczona na dwie osoby i trzy dni.
Otwórz gotową listę zakupów na trzy dni śródziemnomorskie i zeskanuj kod QR albo użyj przycisku importu. Lista trafi do BuyNest, gdzie podzielisz ją na sklepy i odhaczysz produkty w czasie zakupów.
Jeśli zakupy robicie razem, udostępnij listę domownikowi. Zmiany widać od razu u obu osób, więc nikt nie kupi drugiego słoika oliwek.
Co zmienić na liście przed wyjściem do sklepu?
Skreśl to, co masz w domu, zwykle oliwę, przyprawy, bulion i płatki owsiane. Jeśli gotujesz dla czterech osób, podwój ilość ryby, kaszy i warzyw.
Plan możesz zapisać jako własny szablon, żeby kolejne takie trzy dni zacząć od gotowej bazy.
Trzy dni śródziemnomorskie: zakupy
- Warzywa i owoce
- Pomidorki koktajlowe250 g
- Pomidory5 szt.
- Ogórki2 szt.
- Papryka zielona1 szt.
- Cebula czerwona1 szt.
- Cebula1 szt.
- Marchew2 szt.
- Seler naciowy1 szt.
- Jarmuż150 g
- Sałata1 szt.
- Czosnek główka1 szt.
- Cytryny2 szt.
- Natka pietruszki pęczek1 szt.
- Gruszki4 szt.
- Ryby i nabiał
- Dorsz lub mintaj, mrożony300 g
- Jogurt naturalny400 g
- Feta200 g
- Jajka4 szt.
- Słoiki, puszki, suche
- Ciecierzyca puszka 400 g1 szt.
- Biała fasola puszki po 400 g2 szt.
- Pomidory krojone puszka 400 g1 szt.
- Oliwki słoik1 szt.
- Kapary mały słoik1 szt.
- Pieczona papryka słoik1 szt.
- Hummus200 g
- Kasza pęczak400 g
- Płatki owsiane500 g
- Orzechy włoskie100 g
- Bulion warzywny na 1 l1 opak.
- Pieczywo
- Chleb pełnoziarnisty1 bochenek
- Szafka (sprawdź)
- Oliwa1 szt.
- Oregano i rozmaryn1 opak.
Najczęstsze pytania
Czy jadłospis śródziemnomorski musi zawierać wino?
Nie. Ten plan go nie zawiera i nie ma powodu go dodawać. Do picia wystarczą woda, herbata i kawa.
Czym zastąpić dorsza?
Mintajem, morszczukiem albo innym białym filetem, także mrożonym. Jeśli chcesz tłustą rybę, weź łososia lub pstrąga, choć czas pieczenia może się trochę różnić. Przepis dorsza w artykule jest liczony na dwie porcje.
Czy jest to dieta odchudzająca?
Plan nie jest dietą redukcyjną i nie podaje kalorii. Jest to przykład jedzenia w śródziemnomorskim stylu. Jeśli chcesz schudnąć, omów to z dietetykiem, który dobierze dietę do ciebie.
Czy mogę zrobić plan na dłużej niż trzy dni?
Tak. Wystarczy powtórzyć dni w innej kolejności i zmienić warzywa na sezonowe. Pomysły na dłuższe plany są w kategorii planów posiłków.
Czy pęczak da się zastąpić?
Tak, bulgurem, kaszą gryczaną lub brązowym ryżem. Czas gotowania będzie się różnił, więc sprawdź go na opakowaniu.
Wybierz trzy dni, w których możesz upiec rybę i ugotować pęczak naraz, a resztę zjesz z lodówki. Gotowy jadłospis śródziemnomorski na 3 dni i lista w BuyNest przygotują zakupy za jednym razem.
Otwórz gotową listę w BuyNestŹródła
Zabierz zakupy do BuyNest
BuyNest jest na iPhone’a i Androida. W aplikacji nie ma reklam, także w planie darmowym.
